Oorzaken, signalen en gevolgen van (werk)stress!

En tien tips voor stressreductie

Op deze pagina vind je: 

 

Langedijk Consult begeleidt managers en professionals bij het voorkomen van (werk)stress en burn-out. Wij verzorgen ook de reïntegratie en begeleiding bij verzuim en na uitval.  Tevens begeleiden we organisaties en leidinggevenden die (werk)stress in de organisatie willen reduceren en burn-out willen voorkomen.

In de Week van de  Werkstress (#weekvandewerkstress) besteden wij altijd extra aandacht aan dit thema.

 

Dit artikel is eerder verschenen in onze nieuwsbrief 'Check je (werk)stress! Het grote belang van tijdig signaleren' (nr.30). Ook elk kwartaal gratis tips en artikelen voor meer balans en ontspanning ontvangen? Meld je hier aan voor ons E-zine!

 

Stress strand Langedijk Consult Coaching

Check je (werk)stress! 

Werkstress is een groot en kostbaar probleem!

1 op de 8 werknemers in Nederland heeft last van werkstress. Ruim 40% noemt het werk mentaal belastend. Ook vindt een kwart van de werknemers de hoge tijdsdruk een probleem. In het onderwijs en bij financiële instellingen wordt zelfs de helft van het ziekteverzuim veroorzaakt door hoge werkdruk. 

  

Stress percentage Langedijk Consult Coaching

Volgens een recente studie door de Europese Unie (2014) ervaart 25% van de werknemers werkstress gedurende de gehele of het grootste deel van de werktijd. In Nederland lopen bijna 1 miljoen mensen jaarlijks het risico op een burn-out en andere werk gerelateerde psychische ziekten. 

 

Werkstress leidt in grote mate tot minder betrokkenheid, het niet gezond en geconcentreerd op het werk komen, een lagere productiviteit en ziekteverzuim. Een kostbare beroepsziekte dus die in veel organisaties nog niet of niet goed bespreekbaar is. Een taboesfeer of cultuur waarin werkstress en burn-out niet (goed) op tafel komen vergroot de kans op (langdurige) uitval. Vaak zijn managers ook onvoldoende op de hoogte van het herkennen van en omgaan met de signalen van werkstress en burn-out.

 

Hoe ontstaat werkstress?

Spanning kan ontstaan wanneer je meer uren werkt of meer verantwoordelijkheden draagt dan je aankunt in een bepaalde periode of fase van je leven. Maar het kan ook te maken hebben met het soort taken dat je uitvoert dat niet past bij je wensen, voorkeuren of kwaliteiten.

Werk kan zwaarder voelen als je je niet opgewassen voelt tegen de klus, als de voorwaarden om succesvol te zijn ontbreken, als rollen onduidelijk zijn, als je het gevoel hebt tegengewerkt te worden of als de erkenning en waardering voor je inspanningen ontbreken.

Misschien vind je het moeilijk om met verlies en teleurstelling om te gaan of raak je gespannen omdat je bang bent het niet goed te doen, fouten te maken of de goedkeuring van anderen kwijt te raken.

Kortom: aan de slag gaan met ervaren werkdruk vergt goed nagaan wat er, in een meestal complexe situatie, voor jou precies speelt.

 

werksress Langedijk Consult Coaching

Hoe herken je werkstress signalen bij jezelf en je collega's?

Gedragsveranderingen die op werkstress kunnen duiden.

Iemand:

·         Is gespannen

·         Is emotioneler dan normaal; vertoont uitbarstingen van boosheid, machteloosheid (kort lontje, huilbuien)

·         Kan er minder goed mee omgaan als iets fout gaat

·         Vertoont uitstelgedrag

·         Heeft een minder scherpe planning, haalt deadlines niet

·         Heeft een overvolle agenda

·         Neemt steeds meer hooi op zijn of haar vork, delegeert niet

·         Neemt de tijd niet om werkzaamheden te structureren

·         Is vermoeid, lusteloos, slaapt slecht en piekert veel

·         Is cynisch en kritisch en klaagt meer dan normaal

·         Is vaker kort frequent ziek

Als je deze signalen herkent, maak ze bespreekbaar. Op die manier kun je achterhalen wat er exact speelt en actie ondernemen.

 

Weet je eigenlijk wel wat stress met je doet?

De gevolgen van stress op de lange termijn

  

Druk haast Loesje Langedijk Consult Coaching

Stress is eigenlijk bedoeld om je lichaam in korte tijd klaar te maken voor actie als er gevaar dreigt. Maar stress ontstaat ook als je je zorgen maakt of als je piekert.

Bij stress produceert je bijnier drie hormonen:

1. Cortisol

2. Adrenaline

3. Noradrenaline 

 

Deze hormonen zorgen ervoor dat je lichaam direct veel energie beschikbaar heeft, zodat je snel tot actie over kan gaan om te ‘vechten’ of ‘vluchten’.

Extreme of aanhoudende stress kan er voor zorgen dat je lichaam harder werkt dan goed voor je is. Dat kan leiden tot verschillende fysieke en psychische klachten. Langdurige of chronische stress kan ook leiden tot een burn-out.

 

Directe gevolgen van (aanhoudende) stress op het lichaam:

·         de hartslag gaat omhoog

·         de ademhaling versnelt 

·         de spieren spannen aan en verkrampen

·         de bloeddruk stijgt 

·         zweten

·         de bloedtoevoer naar de darmen neemt af dus problemen in de spijsvertering en de mond

·         minder snelle afvoer van schadelijke stoffen

·         lagere weerstand (meer vatbaar voor diverse ziekten en aandoeningen en minder snel herstel)

 ·       sneller stollen van het bloed. Hierdoor         ontstaan gemakkelijker bloedpropjes,           waardoor een slagader kan verstoppen. 

Mogelijk ongezond gedrag als gevolg van stress: 

·         (meer) roken, alcohol drinken of gebruik van andere verslavende middelen

·         toename medicijngebruik

·         ongezond(er) en onregelmatiger eten

·         te weinig bewegen

 

Dit gedrag kan weer leiden tot grote

gezondheidsrisico's. 

 

 

Roken Langedijk Consult Coaching
 

 

Logisch dat stress forse consequenties kan hebben. Zowel fysiek, lichamelijk als psychisch, mentaal. 

 

Check Langedijk Consult Coaching

Wil je je eigen stress symptomen checken?

Hieronder vind je de checklist om na te gaan of, en zo ja, in welke mate jij last hebt van stress.

 

Hoe herken je signalen van stress bij jezelf?

Mind full of mindful Langedijk Consult Coaching

Fysieke, lichamelijke symptomen van stress

  • Vermoeidheid 
  • Slapeloosheid, slecht inslapen of doorslapen
  • Gevoel van uitputting
  • Duizeligheid
  • Pijn en spanningen in de spieren
  • Nek en schouderpijn
  • Snelle ademhaling, kortademigheid, benauwdheid
  • Hoofdpijn
  • Beperkt zicht of wazig zien
  • Oorsuizen, tinnitus
  • Maagklachten, buikpijn, darmklachten, misselijkheid
  • Hartkloppingen
  • Hoge bloeddruk
  • Het koud hebben of juist warm voelen of koorts hebben
  • Hoge ademhaling
  • Hyperventilatie
  • Trillende handen
  • Rode vlekken in gezicht of hals

 

Slapeloosheid Langedijk Consult Coaching

Psychische, mentale symptomen van stress  

  • Geen energie, geen zin
  • Minder plezier, geen bevlogenheid
  • Doorrennen, alles oppakken, geen pauzes nemen
  • Regie en overzicht kwijt raken
  • Slaapproblemen, niet uitgerust wakker worden
  • Concentratie- en geheugen problemen
  • Verward zijn
  • Opzien tegen (overvolle) dagen en (moeilijke) takenOpzien tegen (werk gerelateerde) persoonlijke contacten
  • Piekeren
  • Opgejaagd, gehaast gevoel
  • Snel praten
  • Prikkelbaarheid, kort lontje
  • Minder flexibel
  • Angst- en paniekklachten (bv. angst om te rijden, voor drukke ruimtes, voor verantwoordelijkheden, presentaties, overleg, gesprekken of confrontaties)
  • Stemmingswisselingen
  • Neerslachtigheid
  • Neiging tot verslaving (te veel eten, ongezond eten, koffie, roken, drank, drugs)

Kortom: het is dus heel belangrijk, gezien wat stress doet, fysiek en psychisch, hoe vaak het voorkomt en hoe langdurig en kostbaar de gevolgen zijn, dat je weet waar je mee te maken hebt, de signalen (h)erkent én actie onderneemt.

 

Ontspan!

Hieronder 10 tips om je (werk)stress te verminderen

 

Stressed desserts Langedijk Consult Coaching

ZOEK UIT WAAR DE STRESS VANDAAN KOMT

Ga eens bij jezelf na waar je gedachten en stressgevoelens over gaan. Wanneer je dit helder hebt, kun je concrete acties ondernemen om je stress te verminderen. 

2 LEG DE LAT WAT LAGER

Lat lager leggen Langedijk Consult Coaching

Het stellen van te hoge eisen aan jezelf kan veel stress veroorzaken. De kans dat je in zulke gevallen iets niet kunt waarmaken is serieus aanwezig en dat kan weer leiden tot een gevoel van falen en daarmee tot onzekerheid en spanningen. Accepteer wie je bent en wat je kunt, waar je kwaliteiten liggen en je ontwikkelpunten. Wanneer je je lat iets lager legt, kun je je doelen eenvoudiger halen. Dat werkt motiverender.

3 ZORG VOOR RITME

Probeer elke dag, ook in het weekend, op hetzelfde tijdstip te gaan slapen en op te staan. Je valt op die manier gemakkelijker in slaap en je wordt ’s ochtends uitgerust(er) wakker.

Muzikaal ritme: luisteren naar rustige of opgewekte muziek helpt om je stress te verminderen.

4 ADEM IN, ADEM UIT

Blijf ademen Langedijk Consult Coaching

Wanneer je veel stress hebt, kunnen ademhalingsoefeningen je helpen rustig te worden. Ademhalingsoefeningen brengen namelijk niet alleen je geest tot rust, maar hebben ook een positieve invloed op je lichaamsfuncties (hartslag, hersenactiviteit, spierspanning etc.). Je ervaart minder stress als je hartslag vertraagt en je spieren zich ontspannen.

5 NEEM PAUZE

Neem regelmatig een korte pauze van 5 à 10 minuten, bijvoorbeeld iedere 2 uur. Gebruik de tijd om even iets te drinken te halen of een tussendoortje te eten. Ga tussen de middag op je werk of thuis even naar buiten om een korte wandeling te maken. Je doet andere indrukken op en beweegt tegelijkertijd.

6 VERLEG JE FOCUS

Bordspel Langedijk Consult Coaching

Besteed je veel tijd aan je werk? Het is goed om de focus regelmatig te verleggen.

Het klinkt ouderwets, maar bordspellen zijn heel erg geschikt om je zinnen te verzetten. (Met uitzondering misschien van Mens erger je niet J ). Bovendien is het spelen van een spelletje een sociale activiteit die je samen met je gezinsleden of vrienden kunt doen.  Vaak kun je er lekker bij lachen en dat helpt, want positiviteit zorgt voor stressvermindering.

 

Het is trouwens tegenwoordig ook weer hip om te breien, te haken, vogelhuisjes te timmeren, kleurplaten te kleuren en puzzels van 1000 stukjes te leggen. Genoeg alternatieven dus om je op een actieve manier te ontspannen!

7 UIT JE EMOTIES

Mensen die veel spanning ervaren, kroppen dit vaak te lang op. Ze willen anderen niet lastig vallen of vinden het moeilijk een hulpvraag te stellen. Praten over je emoties lucht op en vermindert je stressgevoelens.

8 BEWEEG!

Sporten blijft een goede manier om de stress uit je lijf te houden. Blijf echter binnen je grenzen en overdrijf het niet. Wandelen in de natuur is bijvoorbeeld een gezonde manier van bewegen. Rustig en toch sportief. Ook tuinieren is een gezonde en ontspannende bezigheid.

Do more of what makes you happy Langedijk Consult Coaching

9 GENIET

Wanneer mensen langdurig teveel stress ervaren, zijn ze steeds minder bezig met wat ze eigenlijk willen en nodig hebben. Ga weer eens echt na wat jij leuk vindt in het leven. Sta bewust stil bij een mooi uitzicht en geniet met volle teugen van dat heerlijke toetje. Er is genoeg om van te genieten zolang je je er maar bewust van bent. Een positieve instelling helpt je te ontspannen.

10 RELATIVEER

Stress relativeren Langedijk Consult Coaching

Meer relativeren helpt om je stress te verminderen. Ga eens bewust na hoe belangrijk de zaken, waardoor je gestrest raakt, nu eigenlijk echt zijn. Wat zijn de consequenties als iets niet op tijd afkomt? Valt er werkelijk iets om, word je aan de schandpaal genageld? Wellicht kun je taken schrappen of uitstellen. Durf te kiezen. En als je er iets bijneemt als je bord al vol is, ga dan ook na wat er af kan. Geef belangrijke taken prioriteit, zodat je ze rustig en naar tevredenheid kunt afronden. En daar kun je dan weer van genieten!

 

Wil je structureel je stresslevels omlaag brengen? Maak met ons een plan!

We begeleiden mensen individueel en verzorgen ook bewustwording- en preventietrajecten voor MT’s en teams.

 

Wil je zelf actief aan de slag met een gezonde mentale basis, dan is onze open tweedaagse training Effectief en assertief communiceren iets voor jou. We geven deze training ook in company.

Neem contact op met Miranda Langedijk (06-13.54.10.47) of Nannette de Boer (075-614.54.27) om de mogelijkheden te bespreken. 

Welkom bij Langedijk Consult

Miranda Langedijk

Langedijk Consult is gespecialiseerd in professionele (team) coaching & training. Effectief communiceren en (samen)werken en burn-out preventie & -begeleiding.